class="html not-front not-logged-in one-sidebar sidebar-second page-node page-node- page-node-166380 node-type-noticia">

            

Nuobas fábulas mirandesas

Ter, 12/06/2007 - 10:22


1. Fazie un daqueilhes dies de Dezembre cumo hai muito nun se bie por eilhi. Nebaba dun modo manso i sereno, mas cun tanta abundança cumo se stubíssen a çfilar l cielo, i las ganas de parar éran scassas.

La nebada habie-se agarrado al chano cumo cúscaro, atalancaba todo i todos, nun habie nada a çcubierto. L termo staba agora ambaixo dun capote branco i spesso cumo un canhono ambaixo de sou çamarro. La bida naquel outibal staba parada, este ambazor assentou fierros que nien ampostor benido alhá de ls “Cierros de Sanábria”. Ls bichos, abes i páixaros stában agora ancerrados an sue própia casa, íban-se amanhando cumo podien. L mais deilhes botában cuontas a la bida, nua spera anrezinada.
Un pardal abrigado ambaixo dun niebro íba-se portegendo nun fússen las sues prumicas anchapuçar, debicando la barriga bazíe, pus nun bie modos d’ir al campo percurar uns granicos. De l mesmo mal se queixaba l mielro que nun podie percurar las sues lhumbrizes faboritas.
L pardal, nua de joldreiro, siempre le fui dezindo al sou cumpanheiro, mira tu que tiempo este. Mal me zaiunei i nun tarda ye de nuite i nun mato la fame. De lhamúria an lhamúria, acrecentaba siempre algue a la cumbersa.
- Quanto pesa ua farrapica de niebe?
Sien tirar ls uolhos de las de mais que cáien mansamente fazendo dénias, ambuoltas nun siléncio perfundo, l mielro respuondiu-le.
- Nun l sei, mas debe ser bien pouco, quaijeque nada.
- Pouco, quaije que nada, dizes-me tu!? Anton bou-te a dezir, que eiqui a dies quando caíu l outro nebon, staba you abrigado a un pino, i como nun habie nada que fazer, botei-me a cuntar las farrapicas que un galho sustenie, fui cuntando, cuntando i cuntei dieç mil farrapicas, nun acunteciu nada. Quando cuntaba las dieç mil i ua l galho zgaçou-se cul peso i chimpou-se ne l chano.
L mielro scuitou la cuonta de l sou cumpanheiro de suorte i quedou-se a manginar nas redadeiras palabras. Bondou ua farrapica!
Quantas bezes para que haba ua zgráçia bonda ua cousica de nada, alróbes tamien acuntece, pa l’eibitar ua cousica de l peso dua farrapica bonda. Quantas bezes para salbar ua pessona bundarie ua palabrica de cunsuolo, d’ánimo. Quantas fúrun las pessonas que percurórun la muorte, un géstio pequerrico de l peso dua farrapica bundarie para queilhes nun l fazíssen. Quantas bezes un pequeinho passo alantre acabarie culas çcunfianças i ancuntrarie l camino de l antendimiento. Quantas bezes bundarie que ls sacadores de riquezas nun tubíssn tanta ganáncia, solo un cachico menos bundarie para que muitos probes tubíssen ua códia de pan. Quantas bezes bundarie que ne l coraçon de ls que gobérnan l mundo antrasse ua farrapica de lhuç i haberie paç.
Las cousas mais baliosas son pequeinhas, nun son çfíceles de fazer, pésan tan pouco cumo ua farrapica de niebe.

2. Se alguien cuida que l mundo de las pegas (páixaro corbídio de rabo lhargo) ye todo ambeija i guerra, zanganhe-se. Bamos a ber l que se passou hai muitos muitos anhos, ne l tiempo an que las abes falában, na Quinta de Garabatos. Ende moraba ua pega rabuda, que bien al alrobes de la mala nomeada que sue raça tenie, eilha era spitaleira, amanhadica, amiga de ls zbalidos, gustaba de ajudar cul que podie, nunca cerrou la puorta a naide, qualquiera caminante ancuntraba an sue casa aquemodo. Chena de bertudes, berdadeira debota de ls afazeres de bien, nun fusse eilha ua pega stramuntana. Se tenien i cuido que inda ténen nomeada de palradeiras, zgarabatadeiras de buostas, amigas de l alheno, zbocadas, xaldroqueiras, nun séren capazes de guardar segredos, spalhar las nuobas als quatro puntos, nun se debe a esta pega moradora desta Quinta.
I para tirar las teimas, s’acauso las habisse bundarie star atiento als gralhos, mielros, tordos, parros, palombos, picanços sous bezinos, que afamados na arte de çfilar las cuontas de la bida de ls outros, yá solo piában de bicos meio abiertos.
Pul meio staba la cisma armada, la sue bezina i amiga pega tenie an sue casa outra pega, biúda de cundiçon, a quien la bida nun sunrie habie algun tiempo. Ancuntrando-la amalinada, de prumaige çúzia, toda ramelhosa, zacaçuada de la bida, mal dezindo de todo l que l’açucedie. Solo pedindo que l sou die de finados nun tardasse, que a bibir assi mais balie ir-se pa l cielo de las pegas. An sue casa la recebiu, calciu i aquemodou, dando-le de comer i un polheiro, cumo l fazie als demais, nun fazendo çfrenças de ls outros que acá bibien. Todos estes modos éran seinha bastante para que la paixarada nun se calhasse i dende yá las chilradas s’oubíssen bien loinge.
Mas la buona de la pega a todo esso fazie oureilhas xordas, i anté cumentaba cula sue uospeda, mirai bós que yá nun se puode fazer l bien que todos míran, este mundo stá perdido, se tubires buona fama bota-te a drumir, se nun la recebiste de hardança nunca la benirás a tener.
I porqui bibiu la pega biúda algun tiempo, quedou buona, gorda i pimpona, yá s’asparecie a ua pega solteira, mas cuntinaba triste, anrezinada i nun habie modos de botar uas buonas charradelas. Falaba pa la amiga que se querie ir, qualquiera die ajunto ls tarabecos nun xal i bou-me. Mas porquei, cumadrica pega, bos quereis scapar? preguntaba-le la outra. Eiqui teneis todo, sodes bien tratada, naide bos quier mal, ls bezinos yá se calhórun i l que alhá bai alhá bai.
Al queilha arrespundiu: Si ye berdade, mas eiqui nun hai pego!
Faustino Antão